Анатоль Балуценка

Сячэ сякера

 
Прайшлась сякера па бярозе, I сок пабег, як быццам кроў, Дапамагчы нiхто не ў змозе, Сячэ сякера зноў i зноў. Сячэ сякера, нiшчыць зброя. Невiнаватых ў чым вiна? Ды гiнуць нiзашто за тое, Што трэба некаму вайна.

Ваеннае дзяцінства

 
Пажарышч незлiчоныя сляды, Ў лясах снарады, гiльзы, порах, мiны, Дзiцячыя галодныя гады, Нялёгкiя ваенныя ўспамiны. Дзяцiнства нас пазбавiла вайна, Хаця для шчасця ў свет прыходзяць дзецi, Шмат лёсаў ўшчэнт знявечыла яна. А колькi войн iдзе на белым свеце!

На вайне

 
Жыццё бясцэннае заўжды, Жыць вечна нават цешыць мроя, Але ў юнацкiя гады Не шкода аддаваць чужое. Чужы боль сэрца не кране, Яно халоднае i злое, Бо iншыя ляжаць ў труне З высокiм тытулам героя. Хоць на вайне, як на вайне, Адны там iнтарэсы маюць, Ды куля iх заўжды мiне, Другiх за смерцю пасылаюць.

Былое

 
Пасляваеннае маленства Мне будзе помнiцца заўжды, Пазнаў я голаду шаленства, Ў вадзянцы лёд замест вады. Каб ў печы запалiць, сагрэцца, Жар беглi ранкам пазычаць, Адзенне – як калi прыйдзецца, Газоўка, кнiжкi каб чытаць. Запалкi ёсць i ўдосталь ежы, I электрычнасць, i цяпло, Былое адышло за межы, Але яно усё ж было.

Помнік

 
Магiлы без крыжоў, акопы, Ланцуг траншэй уздоўж лясоў, Не ўсе, прайшоўшы паў-Еўропы, Вярнулiсь цэлымi дамоў. Спяць невядомыя салдаты, Дана найбольшая цана, Каб не стралялi больш гарматы, Хутчэй каб скончылась вайна. Гады маленства ў сорак пятым Цяпер у памяцi ўсплылi, Бо памяць – помнiк тым салдатам, Што да Берлiна не дайшлi.

Штрафная рота

 
Такая на вайне работа, Што плацяць смерцю за яе, Ў атаку паднялася рота, Заб'юць чужыя цi свае. Наперадзе фашыст пракляты, Таму смяротны кожны крок, А ззаду нас загаратрады Руку паклалi на курок. Штурмуе матухна-пяхота, Ды клiча не чырвоны сцяг, Iдзе у бой штрафная рота, Смерць нагарода цi гулаг. Прад ворагам не гнулi спiну, Ды не маглi цярпець маны,

Перамога

 
Вагомей не было нiчога, Чым дзень, як скончылась вайна. Што даравала перамога, Цi дала шчасце нам яна? Цяпер ў пашане ветэраны, Але другiя ў бой iшлi, У iншых ў сэрцы былi раны, Як ў бруд кiдалi медалi. Жыцця свайго не шкадавалi, Было шалёных шмат атак, Ды многiх з iх накiравалi Пасля у сталiнскi гулаг. Пакутавалi iнвалiды, Збiралi хлеб, як жабракi,

Роздум ветэранаў

 
Душа балiць мацней, чым раны, Ляцiць стралой няўмольны час, Ў нябыт шагаюць ветэраны, Ўжо засталося мала нас. Сабой Радзiму захiналi, Не ведалi прад куляй страх, Усё краiне аддавалi, Нас безлiч гiнула ў баях. Мы здабывалi перамогу, Пазналi цяжкi жах вайны, Прыйшлi дадому, слава Богу, Айчыны дочкi i сыны. Цяпер пра нас амаль забылi, Раз ў год гучыць аркестраў медзь,

Драпежны інстынкт

 
Вайна iдзе бясконцая заўсёды, Знiшчаюць людзi нiзашто людзей, Не мiрацца з сiвых часоў народы, Нiколi мiру не было нiдзе. Ваююць за зямлю або за веру, Цi за iдэю, грош якой цана, I кошты трацяць на вайну не ў меру. Мо д'яблам людзям дадзена вайна? Ўсе армii вялiкiя трымаюць, Бо кожны хоча што-небудзь здабыць, I толькi часу лепшага чакаюць, Каб iншыя народы пакарыць.